Wycieczka edukacyjna Polskiego Towarzystwa Schronisk Młodzieżowych do Centrum Przyrodniczo-Edukacyjnego KPN Sobieszów

W dniu 22 marca 2024 roku uczniowie dwóch klas I c oraz II a ze Szkoły Podstawowej nr 1 w Kamiennej Górze, członkowie Polskiego Towarzystwa Schronisk Młodzieżowych, wybrali się na ciekawą wycieczkę przyrodniczo-edukacyjną do Centrum Przyrodniczo-Edukacyjnego Karkonoskiego Parku Narodowego w Sobieszowie aktywnie włączając się do tegorocznego „Cyklu wycieczek edukacyjnych do centrów edukacji oraz wycieczek popularnych rozwijających zainteresowania krajoznawczo-przyrodnicze młodych mieszkańców Kamiennej Góry”, który organizowany jest dla nich przez Zarząd Oddziału Polskiego Towarzystwa Schronisk Młodzieżowych w Kamiennej Górze przy wsparciu finansowym Gminy Miejskiej Kamienna Góra.

Po przyjeździe autokarem PKS Kamienna Góra z parkingu udali się do Centrum Przyrodniczo-Edukacyjnego KPN, gdzie mogli odpocząć po podróży i coś zjeść i wypić, a także dokonać drobnych zakupów pamiątkarskich oferowanych w Centrum Przyrodniczo-Edukacyjnym KPN – Pałac Sobieszów.

pozostawieniu swoich płaszczy i kurtek oraz plecaków w szatni, jako pierwsi na lekcję przyrodniczą wraz z edukator KPN – Anną Fluder udali się drugoklasiści z klasy II a. Po wejściu do Sali edukacyjnej ich oczom ukazał się pierwszy slajd prezentacji, na którym było logo Karkonoskiego Parku Narodowego, a ich pierwszym zadaniem było poznanie znajdujących się na nim elementów: Śnieżki – najwyższego szczytu Karkonoszy (1603m.n.p.m.) oraz karkonoskich roślin – dzwonka karkonoskiego i goryczki trójeściowej. Po odczytaniu i rozwiązaniu zagadki dowiedzieli się, że tematem lekcji przyrodniczej będą „Nietoperze – skrzydlate ptaki”, a nauka o nich to chiropterologia, gdyż słowo „chiroptera” to łacińska nazwa rękoskrzydłych czyli nietoperzy. Uważnie słuchając edukator i oglądając kolejne slajdy dowiedzieli się, że na świecie żyje około 1.400 gatunków tych ssaków, z czego w Polsce tylko 27. Ponadto dowiedzieli się, że rozpiętość skrzydeł największych nietoperzy (Acerodon grzywiasty) dochodzi do 150 cm (ich waga dochodzi do 1,6 kg), co zademonstrował jeden z uczniów zakładając „skrzydła nietoperza” przygotowane przez edukator Annę Fluder. Zobaczyli także, na jednym ze slajdów, najmniejszego nietoperza (Świnionos malutki), który ma 17 cm rozpiętości skrzydeł i waży ok. 2 g.

Następnie wszyscy z wielką radością ruszyli na poszukiwanie trzech nietoperzy ukrytych w Sali, a po odnalezieniu wszystkich porównywali wygląd jedynych aktywnie latających ssaków. Z kolejnych slajdów dowiedzieli się, gzie można spotkać nietoperze (np. strychy, dziuple, szczeliny, bunkry, jaskinie), dlaczego nietoperze odpoczywają i śpią zwisając głową w dół (mechanizm bloczkowy), a także co to jest hibernacja? Ponadto usłyszeli od prowadzącej lekcję przyrodniczą o echolokacji – systemie określania położenia przeszkód lub poszukiwaniu obiektów w otoczeniu z użyciem zjawiska echa akustycznego stosowany przez nietoperze w nawigacji, wykrywaniu i chwytaniu zdobyczy oraz w komunikacji międzyosobniczej. Ciekawą lekcję przyrodniczą zakończyła dyskusja o zagrożeniach czyhających na te pożyteczne zwierzęta oraz obalająca mity o nietoperzach, gdyż nietoperze w Europie nie żywią się krwią bydła, a tyko 1% z nich zakażonych jest wścieklizną. Ponadto prowadząca lekcję przyrodniczą zademonstrowała w jaki sposób możemy bezpiecznie pozbyć się „niechcianego lokatora” z mieszkania. Po opuszczeniu Sali edukacyjnej drugoklasiści spotkali się z edukator Anną Fluder na świeżym powietrzu, gdzie podczas zabawy ruchowej „nietoperz-komar” mogli poznać zjawisko „echolokacji”, którym posługują się także niewidomi.

W tym samym czasie ich młodsze koleżanki i koledzy zwiedzali jedną z największych atrakcji Centrum Przyrodniczo-Edukacyjnego KPN – Pałac Sobieszów multimedialnej wystawy „Klimatyczne Karkonosze”. Interesująca ekspozycja zajmuje sześć dużych pomieszczeń w zabytkowej Wielkiej Stajni stanowiącej część historycznego kompleksu pałacowego rodziny Schaffgotschów. Spacerując z przewodniczką zwiedzili rozmieszczoną na dwóch kondygnacjach, liczących ok. 1600 m² powierzchni, mogli obserwować oraz poznawać przeróżne zjawiska przyrodnicze występujące w Karkonoszach, doświadczyć zmienności gorskiej pogody, odwiedzić las nocą oraz odbyć intrygującą wędrówkę przez wszystkie piętra roślinne Karkonoszy. W jednej z sal ekspozycyjnych z „Kinie zjawisk pogodowych” mogli obejrzeć pasjonujące widowisko ze wschodem i zachodem słońca, burzą, zamiecią śnieżną oraz poznać widmo Brockenu – zjawisko optyczne spotykane m. in. w górach polegające na zaobserwowaniu własnego cienia na chmurze znajdującej się poniżej obserwatora, a także zobaczyć jak powstaje tęcza.

W poszczególnych pomieszczeniach ekspozycji „Klimatyczne Karkonosze”, wszystkie eksponaty można dotknąć, a także przemieścić np. poprowadzić spływającą z góry wodę do koryta, wystartować w wodnych wyścigach, poznać automatyczną stację meteorologiczną, pooglądać pod mikroskopem „cuda natury” oraz krótkich filmikach górskie ptaki, pobawić się piaskiem kinetycznym czy odkrywać schowane w różnych miejscach górskie rośliny. Wspaniałe atrakcje dla najmłodszych i starszych wędrujących szlakiem przyrody w „Klimatycznych Karkonoszach”.

Po krótkiej przerwie przeznaczonej na zjedzenie drugiego śniadania oraz drobne zakupy pamiątkarskie obie klasy zamieniły się zajęciami edukacyjnymi, gdyż „miłośnicy nietoperzy i echolokacji” udali się na zwiedzanie ekspozycji „Klimatyczne Karkonosze”, a ci co już ją zwiedzili uczestniczyli w ciekawej lekcji przyrodniczej „Nietoperze – skrzydlate ssaki”.

Na zakończenie swojego pierwszego pobytu w Centrum Przyrodniczo-Edukacyjnym Karkonoskiego Parku Narodowego uczniowie obydwóch klas podeszli do schodów przed Pałacem Schaffgotschów, gdzie zrobili sobie wspólne, pamiątkowe zdjęcie z prowadzącą lekcję przyrodniczą edukator Anną Fluder, a podziękowaniu Jej za nowe ciekawe wiadomości o nietoperzach i pożegnaniu się z Nią udali się na parking, z którego oczekującym na nich autokarem PKS Kamienna Góra w radosnych nastrojach przez Ściegny, Kowary i Pisarzowice zadowoleni z udanej wycieczki powrócili do Kamiennej Góry.

Opiekę nad uczestników wycieczki edukacyjnej sprawowali Beata Galica-Nowak i Izabela Sproch – wychowawczynie klas, Valentyna Poliak – wychowawca świetlicy oraz Jerzy Rubach – Nauczyciel Kraju Ojczystego i Członek Honorowy PTSM.

Autorzy zdjęć Valentyna Poliak, Jerzy Rubach