Warsztaty ceramiczne dla uczniów z Kamiennej Góry w Galerii pod Aniołem w Dobkowie | Polskie Towarzystwo Schronisk Młodzieżowych | Gmina Miejska Kamienna Góra.

W dniu 21 września 2023 roku uczniowie klasy II c, członkowie Polskiego Towarzystwa Schronisk Młodzieżowych, ze Szkoły Podstawowej nr 1 w Kamiennej Górze uczestniczyli w interesujących i aktywizujących ich warsztatach ceramicznych „Z gliną na wesoło" w „Galerii pod Aniołem” w Dobkowie. Uczestnicy wycieczki wzięli udział w „Cyklu imprez turystyczno-krajoznawczych dla dzieci i młodzieży szkolnej z terenu Gminy Miejskiej Kamienna Góra” organizowanym dla nich przez Zarząd Oddziału Polskiego Towarzystwa Schronisk Młodzieżowych w Kamiennej Górze przy wsparciu finansowym Gminy Miejskiej Kamienna Góra.

Po przyjeździe mikrobusem „Zwiedzaczka” do Dobkowa i podejściu do „Galerii Pod Aniołem” drugoklasistów powitała Lusia – uroczy pies gospodarzy oraz spotkali się z Bogusławą Rudnicką, która przybyłym „młodym adeptom sztuki ceramicznej” zaproponowała krótki odpoczynek z konsumpcją drugiego śniadania, a Lusia zademonstrowała im swoje umiejętności. Następnie zostali zaproszeni do pracowni ceramicznej urządzonej w stylu „Góralskiej chatki z drewna”, w której panuje bardzo przyjemny klimat sprzyjający twórczości artystycznej w ciszy oraz spokoju. Pierwsze chwile w pracowni ceramicznej zaczęły się od zachęcenia uczestników warsztatów ceramicznych do aktywnego uczestnictwa, bez używania słów „nie umiem”, „nie chcę”, „to jest głupie lub trudne”, oraz swobodnej rozmowie m.in. nt. różnorodnych przedmiotów z gliny, które przykuwały ich wzrok jako ciekawy wystrój pracowni ceramicznej.  

Słuchając „ceramicznych opowieści” Bogusławy Rudnickiej, która w interesującej prelekcji ilustrowanej slajdami zapoznała ich z niuansami sztuki ceramicznej. Drugoklasiści usłyszeli, że dla gospodyń „Galerii pod Aniołem” ceramika to nie tylko zawód, ale także hobby i pasja, którą zarażają liczne grono dzieci i młodzieży szkolnej w trakcie prowadzenia bardzo interesujących i aktywizujących warsztatów ceramicznych. Wszystkie eksponaty znajdujące się w pracowni ceramicznej są ręcznymi dziełami, a więc nie ma wśród nich dwóch identycznych wyrobów, gdyż nie stosuje się żadnych form. Ich motywem przewodnim są zdecydowanie anioły, które jak głosił tytuł jednego artykułu prasowego „uratowały Jej rodzinę”. Część z eksponatów została przez prowadzącą zaprezentowana uczestnikom warsztatów, a dziewczęta i chłopcy starali się rozpoznawać różnorodne liście wykorzystane w wyrobach ceramicznych oraz przeznaczenie m.in. dawnych glinianych naczyń używanych w gospodarstwie domowym.

Kolejnym elementem warsztatów było zapoznanie adeptów sztuki ceramicznej z gliną, z której miały powstać własnoręcznie wykonane przez nich kubki. Słuchając opowiadania Bogusławy Rudnickiej o glinie dowiedzieli się wielu ciekawych informacji o jej pochodzeniu, a uczestnicy warsztatów wymieniali znane im kolory gliny. Dla gospodyni tego urokliwego miejsca „glina to błoto, która zamienia się w złotu”. Uczestnicy warsztatów w trakcie interaktywnej dyskusji z prowadzącą warsztaty m. in. wypowiadali się na zadawane przez nią pytania, a aktywność i dobre wypowiedzi były nagradzane przybiciem „żółwika”. Na zakończenie tej części zajęć dowiedzieli się, że będą uczestniczyć w pierwszym etapie – lepienia własnej ceramiki artystyczno-użytkowej – kubka, a najważniejszą w niej rolę będzie odgrywała ich nieskrępowana wyobraźnia oraz niezawodny „palec – grzebalec”, a ich kubki pozostaną jeszcze w Galerii pod Aniołem celem dalszej obróbki ceramicznej w specjalnym piecu ceramicznym.

Po przyniesieniu na stoły przez drugą ceramiczkę Patrycję Sokołowską bloczków gliny z ogniotrwałym szamotem z ochotą i zaangażowaniem oraz radością tworzyli własnoręczne arcydzieło ceramiczne. Uważnie słuchając instrukcji pani Bogusi i pani Patrycji rozpoczęli modelowanie gliny nadając jej odpowiedni kształt mimo pojawiających się trudności, które starali się pokonywać również przy pomocy swoich sprawniejszych koleżanek i kolegów. W ten sposób powstawały z bloczków gliny kulki wielkości kurzego jajka, z której powstawał „schabowy”, czyli dno ich kubka. Następnie, rozwałkowywali glinę na  „kabanosy” lub „parówki”, z których formowali mniejsze „kopytka” lub „naboje”, a w kolejnym etapie zwijali je w „ślimaki” wyczarowując z uformowanej gliny ścianki swojego pierwszego ceramicznego rękodzieła. Część z „młodych adeptów sztuki ceramicznej” postanowiło zrezygnować w proponowanych przez główne ceramiczki „ślimaków” na rzecz własnych pomysłów zdobniczych. Jednak cały czas ważną rolę odgrywał tzw. „palec grzebalec”, którym systematycznie gładzili wykonane i umocowane elementy kubka, gdyż glina w odróżnieniu od plasteliny wysychając pęka. Zlekceważone oraz pozostawione pęknięcia mogą bowiem doprowadzić do odpadnięcia poszczególnych elementów tworzonego przez nich rękodzieła, a niezauważone i pozostawione otwory pomiędzy poszczególnymi elementami kubka mogłyby doprowadzić do utraty wartości użytkowej ceramicznego naczynia. Pierwsze, chociaż czasami trudne kroki w tworzeniu glinianego rękodzieła umilały im dochodzące z głośnika piosenki.

Wszystkie uformowane kubki lub inne naczynia zostały na zakończenie warsztatów dokładnie sprawdzone przez panią Bogusię oraz odpowiednio podpisane, przez ich wychowawczynię, na dnie naczynia inicjałami miasta, klasy oraz ich imion i nazwiska. Młodym ceramikom-rękodzielnikom samodzielne wykonanie kubków, mimo początkowych trudności, sprawiło wiele satysfakcji i zadowolenia.

Uformowane przez młodych adeptów ceramiki kubki i inne naczynia po wyschnięciu poddane zostaną dwóm procesom wypalania. Po pierwszym wypaleniu w temperaturze ok. 900ºC powstanie tzw. biskwit – półfabrykat ceramiczny, wstępnie spieczona masa ceramiczna, która w procesie drugiego wypalania w temperaturze ok. 1.250ºC zostanie poddana procesowi szkliwienia ceramicznego tj. pokrycia powierzchni kubków warstwą masy szklanej. Oba procesy potrzebują ok. 3-4 tygodni, ale po ich przeprowadzeniu wykonane przez „młodych adeptów sztuki ceramicznej” wyroby oprócz walorów artystycznych nabiorą wartości użytkowej i będą mogli napić się np. herbaty z własnoręcznie wykonanego kubka.

Po zakończeniu części warsztatowej i umyciu zbrudzonych rąk uczestniczyli w podsumowaniu warsztatów wykazując się zdobytą w ich trakcie wiedzą ceramiczną, a czworo uczestników zostało dodatkowo wyróżnionych drobnymi upominkami.

Na zakończenie bardzo udanego pobytu w Dobkowie  oraz zrobieniu sobie wspólnego, pamiątkowego zdjęcia z prowadzącą warsztaty ceramiczne „Z gliną na wesoło” PANIĄ BOGUSŁAWĄ nastał długo oczekiwany przez część z nich „czas zakupów pamiątkarskich” i przywiezione przez siebie pieniądze zamieniali na „ceramiczne precjoza”. W miłej atmosferze czas mija bardzo szybko i „w oka mgnieniu”  w malowniczym Dobkowie nastał czas pożegnania się z gospodynią GALERII POD ANIOŁEM dziękując JEJ za bardzo mile spędzony czas oraz zdobycie podstaw młodego ceramika, a także bardzo pomocne i motywujące uwagi w trakcie wykonywania przez nich pierwszego glinianego rękodzieła. Pani Bogusia nauczyła ich, że w Galerii pod Aniołem „było kaczo, było byczo, było kaczo, byczo i indyczo”, z czym zgodzili się „młodzi adepci ceramiki” z radością powtarzając słowa wypowiedziane przez ich „mistrzynię sztuki ceramicznej”.   

Pełni niezapomnianych wrażeń oraz zauroczeni stworzoną przez gospodynie GALERII POD ANIOŁEM  twórczą atmosferą oraz gościnnością w niej  podeszli z dobkowskimi ceramiczkami na „pobliski parking”, a następnie  mikrobusem „Zwiedzaczka”, w wesołych nastrojach, powrócili przez Lipę, Kaczorów oraz Marciszów do Kamiennej Góry.

Opiekunami uczestników wycieczki edukacyjnej byli: Małgorzata Bąk – wychowawczyni klasy, Daria Lipek – praktykantka, Krzysztof Petrukiewicz – wychowawca świetlicy oraz Jerzy Rubach – Nauczyciel Kraju Ojczystego i Członek Honorowy PTSM.

autor: PTSM-JR