Muzealna inauguracja XXVIII Szkolnego Sezonu Turystycznego 2026

W dniu 25 marca 2026 roku uczniowie klasy II b ze Szkoły Podstawowej nr 2 im. Tkaczy Śląskich w Kamiennej Górze, członkowie Polskiego Towarzystwa Schronisk Młodzieżowych, uczestniczyli ciekawej lekcji muzealnej pt. „Tradycje i zwyczaje Świąt Wielkanocnych” w Muzeum Tkactwa w Kamiennej Górze. Drugoklasiści zainaugurowali swoje uczestnictwo w „Cyklu imprez turystyczno-krajoznawczych dla dzieci i młodzieży szkolnej z terenu powiatu kamiennogórskiego”, który organizowany jest dla nich przez Zarząd Oddziału Polskiego Towarzystwa Schronisk Młodzieżowych w Kamiennej Górze przy wsparciu finansowym Powiatu Kamiennogórskiego.

Po przybyciu do Muzeum Tkactwa, w jego holu, spotkali się z Joanną Stołpiec, która zaprosiła na przejażdżkę windą, po której dotarli do jednego z pomieszczeń muzealnych, w którym odbyła się część plastyczna świątecznej lekcji muzealnej. Jej celem było poznanie techniki powstawania glicerynowego mydełka. Na stołach oczekiwały na nich kubeczki oraz świąteczne foremki. Każde z nich wybierało z plastikowego wiaderka prowadzącej warsztaty pokrojone kawałki masy glicerynowej, którymi wypełniali swoje kubeczki. Następnie masa glicerynowa poddawana była procesowi roztopienia w kuchence mikrofalowej. Po powrocie kubeczków z roztopioną masą glicerynową do drugoklasistów zabarwiali ją wybranym przez siebie kolorowym barwnikiem oraz dodawali olejek zapachowy. Przygotowana w ten sposób płynna gliceryna była przez nich przelewana do silikonowych foremek, a następnie wszystkie foremki zostały poddane procesowi zastygnięcia. W trakcie poznawania oraz wykonywania tych czynności ich uczestnicy wykazali się dużą aktywnością oraz zaangażowaniem.

Po zakończeniu warsztatów plastycznych ponownie przemieścili się windą do pomieszczenia na II piętrze, gdzie ich oczom ukazała się wspaniała świąteczna dekoracja, w tym m. in. wielkanocny stół z wypełnionym koszykiem, różnorodnymi jajkami, bukszpanem, przy którym stały wielkanocne palmy.

Uważnie słuchając prowadzącego wielkanocną lekcję muzealną Roberta Główczyka dowiedzieli się, że Wielkanoc jest świętem ruchomym obchodzonym w pierwszą niedzielę przypadającą po pierwszej wiosennej pełni księżyca. Słuchając opowiadania prowadzącego lekcję muzealną o tradycjach wielkanocnych usłyszeli, że Środa Popielcowa to dzień, w którym kapłani posypują głowy wiernych popiołem (z palm wykonanych na poprzednią Niedzielę Palmową), rozpoczyna 40-dniowy okres Wielkiego Postu, w trakcie którego chrześcijanie przygotowują się duchowo do obchodów Świąt Wielkanocnych, a drugoklasiści chętnie wypowiadali się nt. własnych wielkopostnych postanowień. Wiele, nieskrywanej radości sprawił im dawny zwyczaj dający możliwość w połowie postu (tzw. półpoście) pohałasowania kołatkami, które zademonstrował im muzealny edukator, „klasowi wybrańcy” z wielką radością hałasowali nimi, Usłyszeli także o dawnym zwyczaju robienia innym psikusów.

Bardzo ciekawą tradycją wielkanocną jest Niedziela Palmowa, która rozpoczyna Wielki Tydzień, a obchodzona jest na pamiątkę przybycia Jezusa do Jerozolimy, którego wierni witali gałązkami palm. We mszach świętych Niedzieli Palmowej ze swoimi małymi palmami uczestniczyli niektórzy drugoklasiści, gdyż w tym dniu w kościołach święci się palmy wielkanocne – symbol odradzającego się życia. Usłyszeli także o zwyczaju zjadania wierzbowych kotków z gałązek, z których wykonana jest wielkanocna palma. W licznych miejscowościach, w tym w pobliskim Chełmsku Śląskim, odbywają się w kościołach konkursy palm wielkanocnych.

Słuchając uważnie Roberta Główczyka dowiedzieli się, że w Wielki Czwartek w kościołach odprawiana jest wieczorna Msza Wieczerzy Pańskiej rozpoczynając Tridum Paschalne. Ponadto usłyszeli, że Wielki Piątek to dzień upamiętniający śmierć Jezusa Chrystusa na krzyżu, a drugoklasiści zobaczyli kilka muzealnych eksponatów, w tym jeden butelce, przedstawiających ukrzyżowanie Jezusa Chrystusa oraz pietę – przedstawienie Matki Boskiej trzymającej na kolanach martwego Jezusa Chrystusa, które były także poszukiwane przez nich w różnych miejscach „wielkanocnej salki”.

Z kolei Wielka Sobota to zwyczaj święcenia wielkanocnego koszyczka, który przygotowywali także w trakcie muzealnej lekcji wybierając do niego pokarmy przeznaczane do święcenia, wśród których były: jajko, baranek cukrowy, chleb, babka wielkanocna, sól, chrzan, wędlina, a także czekoladowe zajączek i jajeczko – nowa wielkanocna dziecięca tradycja, która dotarła do nas z Niemiec, a prowadzący lekcję muzealną opowiadał im o znaczeniu poszczególnych potraw, które święcimy w Wielką Sobotę, a spożywamy w Niedzielę – pierwszy dzień Świąt Wielkanocnych.

Ze Świętami Wielkanocnymi związany jest zwyczaj zdobienie jajek - symbolu nowego życia, odrodzenia i zmartwychwstania, który angażuje wszystkich członków rodziny, w tym także uczestników lekcji muzealnej. Oprócz jaj kurzych uczniowie zobaczyli m. in. jajka przepiórki, perliczki, kaczki oraz strusia. Dowiedzieli się także, że w zależności od techniki ich zdobienia powstają np. pisanki, kraszanki, drapanki, czy naklejanki oraz usłyszeli o naturalnych sposobach barwienia jajek. Rozmawiając o wielkopostnych potrawach usłyszeli, że jednym z nich jest żur na zakwasie, który można zrobić używając m.in. wody, mąki żytniej oraz skórki chleba. Z dwóch pierwszych składników wybrani drugoklasiści przygotowali zakwas na wielkanocny żur.

Z kolei bardzo wesołym i radosnym dniem jest Lany Poniedziałek zwany inaczej „śmigusem-dyngusem”. Dawniej były to dwa osobne obrządki, które z czasem połączyły się w jedno tradycyjne wzajemne oblewanie się wodą. Śmigus polegał na okładaniu witkami wierzby dziewcząt przez chłopców, a dyngus na ich oblewaniu wodą. Na zakończeniu tej części wielkanocnej lekcji muzealnej zobaczyli wierzbowe gałązki w wazonie, które były ozdobione m. in jajeczkami oraz usłyszeli o dawnym zwyczaju zdobienia „gaika”, a każde z nich otrzymało swoje glicerynowe mydełko od prowadzącej warsztaty plastyczne oraz zrobili sobie klasowe zdjęcie z prowadzącym wielkanocną lekcję muzealną ROBERTEM GŁÓWCZYKIEM, któremu podziękowali za niezwykłą wielkanocną lekcję oraz bardzo mile spędzony czas wzajemnie życząc sobie Wesołych Świąt Wielkanocnych.

Po pożegnaniu się z Robertem Główczykiem, opuścili gościnne mury Muzeum Tkactwa wracając w wesołych, świątecznych nastrojach, ze swoimi wielkanocnymi glicerynowymi mydełkami, do swojej szkoły. Opiekę nad uczestnikami lekcji muzealnej sprawowali Beata Cieniuch – wychowawczyni klasy, Anna Sułkowska – nauczyciel współorganizujący oraz Jerzy Rubach – Nauczyciel Kraju Ojczystego i Członek Honorowy PTSM.

Autorka zdjeć Beata Cieniuch