Edukacyjna wycieczka do Karkonoskiego Banku Genów

W dniu 13 czerwca 2016 r. uczniowie dwóch klas II a i II d ze Szkole Podstawowej nr 1 w Kamiennej Górze uczestniczyli w wycieczce edukacyjnej zorganizowanej przez Zarząd Oddziału PTSM. Zajęcia edukacyjne przeprowadziły edukatorki Karkonoskiego Banku Genów KPN w Jagniątkowie Marta Kroczek oraz Patrycja Rachwalska. Była to dwunasta z tegorocznych wycieczek edukacyjnych dla młodych mieszkańców Kamiennej Góry do Ośrodków Edukacji Ekologicznej organizowanych przy wsparciu finansowym Gminy Miejskiej Kamienna Góra.

Po przyjeździe do Jagniątkowa mali kamiennogórzanie podeszli do Karkonoskiego Banku Genów Karkonoskiego Parku Narodowego. Jego podstawową działalnością jest produkcja sadzonek drzew i krzewów leśnych, hodowla i ochrona ex situ najcenniejszych karkonoskich gatunków roślin zielnych, ale pracownicy KBG włączają się z coraz większym stopniu w proces edukacji przyrodniczo-ekologicznej młodzieży szkolnej. Przed budynkiem spotkali się z prowadzącymi zajęcia edukacyjne, którzy zapoznali młodych kamiennogórzan z tematyką zajęć przyrodniczych ? rozpoznawaniem drzew rosnących w lasach parku narodowego oraz zapylaniem kwiatów przez pszczoły, do których uczestnicy wycieczki przystępowali podzieleni na dwa zespoły klasowe.

Terenowe zajęcia edukacyjne, których celem było zapoznanie uczniów z gatunkami drzew rosnących w karkonoskich lasach przeprowadziła Marta Kroczek. Każdy uczestnik przystępując do ciekawych zajęć edukacyjnych otrzymał kartę pracy z rebusami oraz plan trasy z zaznaczonymi numerami 16-stu drzew do rozpoznania. Zajęcia rozpoczynało rozwiązanie ośmiu rebusów oraz poznanie nazw gatunków drzew, które wędrując zgodnie z otrzymanym szkicem trasy, wyszukiwali w karkonoskim lesie oraz przy pomocy prowadzącego zajęcia rozpoznawali ich gatunek, a także zbierali leżące wokół drzewa liście, igły, fragmenty kory lub szyszki. Wszystkie drzewa wyznaczone do rozpoznania (po dwa drzewa z danego gatunków) były oznakowane kolejną liczbą (od 1 do 16). Młodzi miłośnicy przyrody z dużym zaangażowaniem przystępowali do wykonywania poszczególnych zadań wyznaczonych im do realizacji przez prowadzącego zajęcia oraz z uwagą wysłuchiwali informacji dotyczących cech poszczególnych gatunków drzew rosnących w Karkonoszach ucząc się m.in. rozpoznawania drzew po korze oraz igłach lub liściach, które prezentowała im na planszach prowadząca zajęcia. Przy pomocy posiadanych planów trasy leśnego spaceru z zaznaczonymi numerami drzew  bardzo chętnie wyszukiwali je w terenie. Wśród gatunków drzew rozpoznawanych przez nich były: brzoza, buk, czereśnia, jawor, jodła, modrzew, sosna oraz świerk. Uważnie słuchając o charakterystycznych cechach kory poszczególnych gatunków drzew bez problemów rozpoznawali m. in. czereśnię oraz buk. Nazwy rozpoznanych drzew zapisywali w swoich kartach pracy, a liście oraz igły, owoce lub kawałek kory, przyklejali do specjalnie przygotowanych prostokątnych palet. Ponadto dowiedzieli się jak wyglądają szyszki różnych gatunków drzew iglastych. Zobaczyli również drzewa z namalowanym numerem ? tak w Karkonoskim Parku Narodowym oznaczone są wszystkie jodły. Na zakończenie tej części zajęć odczytywali złożone z wybranych liter hasło, które brzmiało ?Wycięty las szumi już tylko w nas?. Wypełnione karty pracy zabrali ze sobą na pamiątkę do domu.

Pod koniec przyrodniczego spaceru leśnymi ścieżkami zaczął padać deszcz, który uniemożliwił udział w rozpoznawaniu drzew drugiej z  klas. W zamian uczniowie klasy II e poznali jedną z podstawowych działalności Karkonoskiego Parku Genów jaką jest produkcja sadzonek drzew i krzewów leśnych. Słuchając uważnie informacji prowadzącej zajęcia Marty kroczek nt. kolejnych czynności wykonywanych czynności przy produkcji sadzonek mieli niepowtarzalną możliwość samodzielnego, praktycznego poznania produkcji sadzonek. Pod kierunkiem i życzliwą pomocą pracownic KPN oraz swoich opiekunek ? Moniki Tataraty i Beaty Hanysz, produkowali sadzonki jodły wykazując się duży zaangażowaniem i współpracą w mniejszych grupach, które na zakończenie zajęć umieszczali w specjalnie do tego celu przygotowanych skrzynkach.

Natomiast zajęcia, których celem było zapoznanie uczestników przyrodniczej wycieczki z procesem zapylania kwiatów przez pszczoły odbywające się w altance przeprowadzała Patrycja Rachwalska. Zajęcia rozpoczynały się, wspólnym z uczestnikami, omówieniem budowy kwiatów oraz pszczoły. Ponadto uczestnicy zajęć dowiedzieli się dlaczego zapylanie kwiatów jest bardzo ważnym procesem dla rozwoju roślin. Ponadto rozpoznawali i nazywali kwiaty pokazywane im na zdjęciach, a także dobierali w pary zdjęcia przedstawiające owoce i kwiaty danego gatunku roślin. Następnie  uczniowie przystępowali do samodzielnego wykonania kwiatków z kolejno dostarczanych im przez prowadzącą zajęcia elementów ? rozpoczynając od płatków, poprzez dno kwiatowe pręciki oraz szyjkę słupka. Tak przygotowane kwiatki nawilżali pachnącym olejkiem, a następnie przygotowywali z kawałków waty i samoprzylepnego obrazka pszczółki. Połączone kwiatki tworzyły ?małe łąki?, nad którymi przelatywały pszczoły dokonując ?zapylania kwiatów?. Zobaczyli również jak  pszczoły ? robotnice budują z wosku pszczelego plaster, w którym  królowa ? matka składa jajka. Ponadto dowiedzieli się jaką rolę w ulach spełniają królowa - matka, robotnice oraz trutnie. Robotnica podczas swojego 35-40-dniowego życia bardzo ciężko pracuje oraz produkuje około pół łyżeczki miodu. Najdłużej, bo około 5-6 lat żyje królowa ? matka. Podsumowaniem tych zajęć była zgadywanka, w trakcie której uczniowie określali wykonawcę opisywanej przez prowadzącą pszczelej czynności ? królowej, robotnicy, trutnia lub osy.

Po zakończeniu bardzo interesujących zajęć przyrodniczych, które zaangażowały ich małych uczestników był czas na wspólne pieczenie smakowitych kiełbasek przy ognisku przygotowanym przez pracowników Karkonoskiego Banku Genów. Ponadto za swój bardzo aktywny udział w zajęciach edukacyjnych otrzymali na pamiątkę zestawy 12 plansz prezentujących na zdjęciach charakterystyczną dla Karkonoszy faunę i florę oraz siedliska z Załącznika I Dyrektywy Siedliskowej pod wspólnym tytułem. ?Różnorodność biologiczna Karkonoszy?.

Po podziękowaniu za bardzo ciekawe zajęcia i mile spędzony czas w Karkonoskim Banku Genów w Jagniątkowie oraz zrobieniu sobie pamiątkowego wspólnego zdjęcia z  MARTĄ KROCZEK i PATRYCJĄ RACHWALSKĄ, pełni niezapomnianych wrażeń oraz nowych informacji o karkonoskiej przyrodzie autokarem powrócili do Kamiennej Góry z nadzieją na kolejne edukacyjno-przyrodnicze spotkanie.    

Opiekę nad uczestnikami wycieczki sprawowali: Beata Galica-Nowak i Monika Tatarata ? wychowawczynie klas, Marta Baran i Beata Hanysz ? rodzice oraz Jerzy Rubach ? Instruktor Ochrony Przyrody PTTK.