Zamkowe tajemnice i podziemia - historia może być fascynująca

W dniu 2 listopada 2022 roku uczniowie klasy VI d ze Szkoły Podstawowej nr 2 w Kamiennej Górze, członkowie Polskiego Towarzystwa Schronisk Młodzieżowych, wybrali się na wycieczkę krajoznawczą do Zamku Książ w Wałbrzychu aktywnie włączając się do tegorocznego „Cyklu imprez turystyczno-krajoznawczych dla dzieci i młodzieży szkolnej z terenu Gminy Miejskiej Kamienna Góra” organizowanym dla nich przez Zarząd Oddziału Polskiego Towarzystwa Schronisk Młodzieżowych w Kamiennej Górze przy wsparciu finansowym Gminy Miejskiej Kamienna Góra.

Po przyjeździe autokarem PKS Kamienna Góra na parking przy Zamku Książ spacerując pomnikową aleją lip drobnolistnych zatrzymali się przed Mauzoleum Hochbergów oraz usłyszeli historię miejsca spoczynku książęcej rodziny, a następnie Aleją Rodziny Hochberg dotarli do fontanny zatrzymując się na krótki odpoczynek. Stąd przeszli przez budynek bramny i skierowali się do wejścia do książańskich podziemi, gdzie spotkali się z przewodnikiem Dariuszem Drzagiem, z którym po 84 schodach zeszli do tuneli wydrążonych na głębokości 50 metrów pod zamkiem. Zwiedzając półkilometrową Podziemną Tras Turystyczną oglądali multimedialne filmy ilustrujące historię ich budowy w latach 1944-1945 przez nazistowską organizację Todt, teorie o celu ich powstania oraz wspomnienia jednego z więźniów, którzy je drążyli. Spacerując podziemnymi korytarzami pod Dziedzińcem Honorowym oraz słuchając opowieści przewodnika o mrocznych czasach II wojny światowej zobaczyli m. in. potężną wybetonowaną halę, miejsce poszukiwań domniemanego dworca kolejowego, techniczne komory bunkra, strefę bezpieczeństwa wraz z miejscem uskoku tektonicznego, a także zasypany szyb windowy. Podziemia Zamku Książ zostały wybetonowane bardzo wytrzymałym cementem portlandzkim. Chwilą ciszy uczcili pamięć więźniów Obozu Pracy Gross-Rosen.

Po zwiedzeniu książańskich podziemi i pożegnaniu się z przewodnikiem Dariuszem Drzagiem udali się na Dziedziniec Honorowy, gdzie mogli zjeść drugie śniadanie. Następnie spotkali się z przewodniczką Beatą Ukrzewską, z którą udali się na III piętro i w Sali konferencyjnej zobaczyli ciekawą prezentację o Zamku Książ. Słuchając opowieści przewodniczki mogli poznać ponad 700-letnią historię zamku, którego właścicielami przez 430 lat był niemiecki ród Hochbergów. Zwiedzanie rozpoczęli, na ich prośbę, od „salki lekcyjnej”, w której uczyli się młodzi Hochbergowie. Na II piętrze zwiedzili apartamenty księżnej, a na korytarzu zobaczyli oszkloną makietę zamku Książ wybudowanego w XIII w. przez księcia Bolka I Surowego. Oglądając makietę zamku, ścienne zdjęcia Zamku Książ i uważne słuchając opowiadania przewodniczki książańskiej poznawali etapy jego rozbudowy przez kolejnych właścicieli w XVIII i XX wieku. Ponadto zobaczyli apartamenty – sypialnię i gabinet - księcia Jana Henryka XV.

Wyruszając na zwiedzanie reprezentacyjnych, barokowych salonów Zamku Książ zatrzymali się przy dużym ściennym zdjęciu rodziny Hochbergów – ostatnich jego właścicieli – księcia Jana Henryka XV, jego żony księżnej Daisy oraz ich synów – Jana Henryka XVII, Aleksandra oraz Bolka.  Stąd skierowali się do Sali Wystaw z wystawą obrazów - „Metamorfozy Zamku Książ” – z dawnej kolekcji Jana Henryka XV i księżnej Daisy, które przed 1942 r wisiały w zamkowych salach i po 70 latach powróciły do niego. Następnie zobaczyli najciekawsze pomieszczenia barokowej części zamku: Salon Zielony - z licznymi złoceniami oraz lustrzanym odbiciem (sufitowe plafony i mozaika na podłodze, naprzeciwległe ściany), Salę Maksymiliana (wspaniały plafon, marmurowe kominki zdobione rzeźbami mitologicznych postaci – Sfinks oraz wazonami z orłem w koronie), Salon Biały, Salon Chiński (Orientalny), Salon Gier oraz Salon Włoski. Na korytarzu zobaczyli jeszcze oszklone drzwi do zamkowej windy, a za moment znaleźli się w pomieszczeniach piwnicznych najstarszej, średniowiecznej części zamku.  Kontynuując zwiedzanie Zamku Książ zobaczyli kolejne  komnaty, w tym Apartamenty Księżnej Daisy, Salę Balową, Hol Modrzewiowy (Myśliwski), z którego za oknami oglądali Czarny Dziedziniec z dekoracyjną cembrowiną studzienną.

Po powrocie do Sali konferencyjnej na III piętrze wzięli udział w internetowym quizie wiedzy o Zamku Książ. Na zakończenie zwiedzania dziedzictwa Hochbergów zeszli do odkrytego fragmentu zamkowych skał - Książęcej Skały, Dotknięcie skalnej ściany i pomyślenie życzenia, którego nikomu się nie zdradziło gwarantowało jego spełnienie. Nie było uczestnika wycieczki, który nie dotknąłby skalnej ściany.

Po pożegnaniu się z przewodniczką Beatą Ukrzewską zeszli do zamkowego sklepiku na pamiątkarskie zakupy. Po zrobieniu sobie wspólnego zdjęcia z zamkiem Książ w tle spacerując alejkami Sudeckiego Ogrodu Dendrologicznego podeszli do okazałego kasztana jadalnego oraz poszukiwali wokół drzewa jego owoców.  

Po dojściu do parkingu pojechali na zwiedzanie ostatniej książańskiej atrakcji – Palmiarni, której  budowa, w latach 1911-1914 przez księcia Jana Henryka XV, pochłonęła niebotyczną sumę 7 milionów marek w złocie. Uczestnicy wycieczki zwiedzili centralną jej część - 15-metrowy budynek zbudowany z metalu  i szkła, w którym rośnie ponad 250 gatunków roślin reprezentujące florę różnych stref klimatycznych i prawie wszystkich kontynentów. Wnętrze tego zimowego ogrodu wyłożono tufem wulkanicznych – zastygłą lawą z wulkanu Etna na Sycylii, z którego utworzono groty, wodospady oraz ściany z kieszeniami na rośliny. Spacerując alejkami Palmiarni zaciekawiły ich egzotyczne rośliny – palmy, kaktusy, agawy oraz różne gatunki cytrusów. Oprócz egzotycznej roślinności ich wzrok przykuły także lemury, pawie, papugi oraz żółwie. W sklepiku chętnie robili drobne, roślinne zakupy pamiątkarskie. Obok woliery z lemurami znajdowała się plenerowa wystawa miniaturowych drzewek bonsai oraz miejsce wypoczynku z wystawą różnorodnych dyń.

Bardzo miło spędzany czas mija szybko, więc po opuszczeniu Palmiarni, żwawo udali się na parking, gdzie oczekiwał na nich autokar PKS Kamienna Góra, którym w wesołych nastrojach oraz pełni wrażeń z bardzo ciekawego poznawania fascynującej historii Zamku Książ powrócili do Kamiennej Góry.

Opiekunami uczestników wycieczki krajoznawczej byli Monika Stawarz – wychowawczyni klasy,  Robert Głód – rodzic oraz Jerzy Rubach – Nauczyciel Kraju Ojczystego i Honorowy Członek PTSM.