Trzecioklasiści poznali XIX-wieczne etapy obróbki lnu w Muzeum Tkactwa

W dniu 20 października 2025 roku uczniowie klasy III a ze Szkoły Podstawowej nr 1 w Kamiennej Górze im. ks. Jana Twardowskiego wybrali się na lekcję muzealną do Muzeum Tkactwa w Kamiennej Górze kontynuując aktywne uczestnictwo w tegorocznym „Cyklu wycieczek edukacyjnych do centrów edukacji oraz wycieczek popularnych rozwijających zainteresowania krajoznawczo-przyrodnicze młodych mieszkańców Kamiennej Góry”, który organizowany jest dla nich przez Zarząd Oddziału Polskiego Towarzystwa Schronisk Młodzieżowych w Kamiennej Górze przy wsparciu finansowym Gminy Miejskiej Kamienna Góra.

Po krótkim spacerze ze swojej szkoły młodzi kamiennogórscy miłośnicy historii swojej „małej ojczyzny” dotarli do kamienicy mieszczańskiej w rynku, która w XVIII wieku należała do kupca Johanna Davida Fischera, a od lat 30-tych XX wieku jest siedzibą muzeum, którego wiodącym profilem jest tkactwo oraz włókiennictwo. W jego holu spotkali się z Karoliną Grochowską, która powitała ich w muzealnych progach oraz zaprosiła na drugie piętro, gdzie wzięli udział w ciekawej lekcji muzealnej pt. Jak to ze lnem było? Słuchając prowadzącej lekcję muzealną dowiedzieli się, że Muzeum Tkactwa gromadzi przedmioty związane z procesem powstawania tkaniny od czasów najdawniejszych do współczesności. W pomieszczeniu, w którym odbywała się lekcja muzealna znajdowały się liczne tkackie eksponaty m. in. międlice i cierlice, szczotki i grzebienie, kołowrotki i przęślice oraz krosna.

W początkowej fazie lekcji muzealnej młodzi kamiennogórscy adepci tkactwa ręcznego zobaczyli prezentowane przez Karolinę Grochowską wiązkę lnu, z którego uprawy i produkcji wyrobów lniarskich słynęła Kamienna Góra i jej okolice. Ponadto usłyszeli o lnianym oleju oraz zobaczyli nasiona lnu, które jedna z uczestniczek rozpoznała jako siemię lniane. Ciekawym wstępem do poznana poszczególnych etapów obróbki lnu było oglądnięcie przez nich animowanej bajki o kreciku, który chciał mieć spodnie z dużymi kieszeniami, w czym wydatnie pomagały mu różne zwierzątka spotkane przez niego podczas wędrówki „lnianym szlakiem”, której celem były wymarzone spodnie skrojone ostatecznie przez raka.

Po obejrzeniu bajki „młodzi tkacze” zobaczyli utkaną na krośnie lnianą tkaninę. Korzystając z bajkowo-lnianej obróbki lnu Karolina Grochowska omawiając wybrane jej etapy zachęcała ich przedstawicieli do samodzielnego międlenia wiązki lnu, w których trzecioklasiści bardzo chętnie uczestniczyli. W trakcie tej czynności pod międlicą z dużym bocianim dziobem usypywały się paździerze, od których swoją nazwę zaczerpnął jeden z miesięcy – październik. Następni trzecioklasiści chętnie wcielili się w jeżyki czesząc len, który po wyczesaniu stawał się miękki. Wszyscy bardzo chętnie wytrwale, jak pajączki, skręcali lnianą nitkę. Na zakończenie tej części zajęć edukacyjnych edukator Muzeum Tkactwa pokazała im różne lniane tkaniny, w tym jedną z kolorowym nadrukiem, a ostatni wybrańcy z radością uczestniczyli w „lnianym przeciąganiu liny”.

Na dalszą część lekcji muzealnej Jak to ze lnem było? Karolina Grochowska zaprosiła ich do drugiego budynku, gdzie znajduje się stała wystawa muzealna „Z dziejów tkactwa ludowego”. W drugim pomieszczeniu stałej wystawy muzealnej, gdzie znajduje się m.in. „muzealna duma” krosno żakardowe, (taśma perforowana zawierająca kod wzoru tkaniny), które było krokiem milowym w postępie technicznym, ponieważ zainicjowało poszukiwanie, rozwiązań technicznych początkujących komputeryzację. Prowadząca lekcję muzealną pokazała im przęślicą opowiadając jaką dodatkową rolę w życiu tkaczy ona spełniała. W tym pomieszczeniu zobaczyli także prezentowane na stoliku naturalne barwniki do tkanin, wśród których były m. in.: akacja katechu, arnota właściwa, drzewo kampeszowe, drzewo sandałowe, galas, henna, indygowiec farbiarski oraz koszenila, o których opowiedziała im oraz prezentowała muzealna edukator, a trzecioklasiści mieli niezapomnianą możliwość kontaktu z nimi oraz wykorzystania jednego ze swoich zmysłów - węchu.

Na zakończenie tego fragmentu lekcji muzealnej, w pierwszym pomieszczeniu z kolekcją krosien poziomych, przystąpili do zadrukowania kawałka tkaniny otrzymanej od „chwilowej muzealnej pomocnicy” dwoma stemplami tkackimi otrzymywanymi od ich „muzealnej tkackiej mistrzyni”. Po podziękowaniu swojej muzealnej przewodniczce Karolinie Grochowskiej za nowe wiadomości z historii tkactwa ręcznego i aktywizujące ich tkackie warsztaty pożegnali się z Nią oglądając w przedsionku wystawy dawne drewniane stemple do drukowania tkanin wiszące na ścianach, a na muzealnych schodach zrobili sobie pamiątkowe zdjęcie z dumą prezentując swoje zadrukowane stemplami na zielono oryginalne pamiątki, które będą im przypominać pobyt w gościnnym, kamiennogórskim Muzeum Tkactwa.

Po opuszczeniu zabytkowej kamienicy wracając do swojej szkoły zatrzymali się na chwilę na rynku, gdzie spostrzegli jednego z kamiennogórskich rycerzy – MARZYCIELA, który dziarsko trzyma w dłoni bukiet kwiatów lnu, jak trafnie, po niedawnej lekcji, powiedzieli trzecioklasiści, którzy uwiecznili się z nim na wspólnej fotografii. O czym marzy Marzyciel – przedstawiciel Rycerskiego Szlaku – ciekawej atrakcji turystycznej naszego miasta to im nie zdradził, ale należy mieć nadzieję, że wiedzą o tym jego „urzędniczy rodzice” z kamiennogórskiego Ratusza i może doczekają się spełnienia ich marzeń. 

Opiekunami uczestników lekcji muzealnej byli Barbara Hnisdiłów – wychowawczyni klasy oraz Jerzy Rubach – Nauczyciel Kraju Ojczystego i Honorowy Członek PTSM.