Prosi czeskim europarlamentarzystów o pomoc

Jan Orzechowski, radny powiatu kamiennogórskiego, kontynuuje starania o wstrzymanie procesu uruchomienia kopalni w Olszynach. Sprawą próbuje zainteresować czeskich europarlamentarzystów.

Radny wysłał już petycję do Parlamentu Europejskiego.

Teraz prosi o pomoc parlamentarzystów z Czech. W wysłanym do nich piśmie wskazuje na zagrożenia związane z kopalnią. Opisuje dotychczasowe działania i prosi o wsparcie swoich działań w instytucjach unijnych oraz w Czechach.

Cała treść pisma:

Dotyczy: Prośba o wsparcie działań przeciwko budowie odkrywkowej kopalni kruszywa w Olszynach (gmina Kamienna Góra, woj. dolnośląskie, Polska)

Szanowne Posłanki, Szanowni Posłowie do Parlamentu Europejskiego z Republiki Czeskiej,

Zwracamy się do Państwa jako przedstawiciele społeczności lokalnej zamieszkującej polsko-czeskie pogranicze – region, który od lat rozwija się w duchu współpracy transgranicznej, ochrony środowiska oraz wzajemnego zaufania między mieszkańcami obu krajów.

Po stronie polskiej, w miejscowości Olszyny (gmina Kamienna Góra, województwo dolnośląskie), planowana jest budowa odkrywkowej kopalni kruszywa. Inwestycja ta budzi poważne zaniepokojenie – zarówno po stronie polskiej, jak i czeskiej – z uwagi na swój zakres, lokalizację oraz potencjalnie nieodwracalne skutki środowiskowe, społeczne, gospodarcze i międzynarodowe.

Planowana kopalnia ma obejmować wyrobisko o powierzchni 12 ha i głębokości sięgającej 100 m. Lokalizacja znajduje się:

• zaledwie 3,6 km od granicy z Republiką Czeską,
• w bezpośrednim sąsiedztwie rezerwatu przyrody Kruczy Kamień,
• na obszarach Natura 2000 – „Góry Kamienne” (PLH020038) oraz „Sudety Wałbrzysko-Kamiennogórskie” (PLB020010),
• w pobliżu miejscowości Chełmsko Śląskie, Lubawka oraz czeskich: Královec, Bernartice.

Zagrożenia związane z inwestycją:

• dla środowiska przyrodniczego – grozi zniszczeniem unikalnych siedlisk i gatunków chronionych, takich jak: niepylak apollo, lilia złotogłów, jastrzębiec blady, rozchodnik wielki i biały, fiołek porfirowy, kostrzewa blada;
• dla równowagi hydrologicznej – z uwagi na ryzyko naruszenia warstw wodonośnych i spadku poziomu wód gruntowych, co może zagrozić ujęciom wody pitnej po obu stronach granicy, w tym w gminie Lubawka, Bernartice i Královec;
• dla zdrowia publicznego – poprzez wzrost emisji radonu, naturalnie występującego radioaktywnego gazu, którego stężenie w regionie jest już obecnie niepokojąco wysokie;
• dla jakości życia – przez hałas, zapylenie, wstrząsy i wzmożony transport ciężarowy, uciążliwy dla mieszkańców przygranicznych miejscowości;
• dla relacji międzynarodowych – brak przeprowadzonych przez stronę polską konsultacji społecznych i transgranicznych oraz brak jakiegokolwiek formalnego powiadomienia strony czeskiej o inwestycji mogącej wpłynąć na pogorszenie stanu środowiska, jakości wody pitnej i gruntowej, co narusza Konwencję z Espoo oraz dyrektywy unijne.

Dodatkowe zagrożenie stanowi planowany punkt przeładunkowy kruszywa w centrum Lubawki, zlokalizowany:

• 1 m od budynków mieszkalnych,
• 285 m od szkoły podstawowej,
• 220 m od ujęcia wody pitnej,
• 200 m od ratusza,
• 485 m od kompleksu sportowego.

To nie tylko nieodpowiedzialne planowanie, ale bezpośrednie narażenie mieszkańców na uciążliwości i ryzyko zdrowotne.

Skutki dla współpracy i gospodarki regionu:

• dla polityki międzynarodowej – inwestycja grozi naruszeniem zasad dobrosąsiedzkiej współpracy i może doprowadzić do konfliktu podobnego do sprawy kopalni Turów, który zakończył się pozwem do TSUE i wielomilionowym odszkodowaniem;
• dla lokalnej gospodarki i turystyki – rozwój może zostać zahamowany przez skutki krajobrazowe, spadek wartości nieruchomości i obniżenie atrakcyjności regionu – w tym czeskiego Adršpachu, odwiedzanego rocznie przez ponad 460 000 turystów;
• dla bezpieczeństwa środowiskowego – nieprzemyślana eksploatacja może doprowadzić do szkód, których nie da się cofnąć.

Dotychczasowe działania:

• złożyliśmy petycję do Parlamentu Europejskiego (Komisja Petycji),
• podpisaliśmy Polsko-Czeskie Memorandum, podpisane przez m.in. burmistrza Lubawki, starostów Bernartic, Adršpachu i Kralovca,
• skierowaliśmy wniosek do czeskiego Ministerstwa Środowiska (Ministerstvo životního prostředí) – za pośrednictwem gmin Královec i Bernartice,
• zebraliśmy podpisy mieszkańców oraz przygotowaliśmy dokumentację fotograficzną i mapową,
• uzyskaliśmy poparcie organizacji ekologicznych – m.in. Greenpeace.

Dlatego apelujemy do Państwa o:

1. Podjęcie działań na forum Parlamentu Europejskiego, w tym zapytania do Komisji Europejskiej, czeskiego Ministerstwa Środowiska
2. Weryfikację zgodności tej inwestycji z przepisami prawa UE, w szczególności w zakresie środowiska i konsultacji transgranicznych,
3. Wsparcie dla mieszkańców pogranicza, którzy od miesięcy próbują zapobiec tej szkodliwej inwestycji,
4. Nagłośnienie sprawy w Czechach, w mediach i w debacie publicznej.

Zwracamy się do Państwa jako sąsiedzi, obywatele Unii Europejskiej, ludzie zatroskani o przyrodę, zdrowie i przyszłość naszych dzieci.

Nie możemy pozwolić, by decyzje podejmowane za naszymi plecami niszczyły dorobek wspólnej współpracy, bezpieczeństwo środowiskowe i jakość życia mieszkańców po obu stronach granicy.

Ufamy, że możemy liczyć na Państwa głos i zaangażowanie w sprawę, która dotyka podstawowych wartości Unii Europejskiej – takich jak solidarność, ochrona środowiska i poszanowanie praw obywateli.

Z wyrazami szacunku,
Jan Orzechowski
Radny Powiatu Kamiennogórskiego
w imieniu mieszkańców gminy Lubawka