Jak firma może sprzedawać energię z fotowoltaiki? Procedura krok po kroku

Fotowoltaika w firmie to zazwyczaj opłacalne rozwiązanie – pozwala obniżyć koszty działalności i sprzedawać nadwyżki energii. Czy jednak każda firma może zarabiać w ten sposób? Jakie warunki należy spełnić, aby handlować energią? Przedstawiamy szczegóły tej procedury.

Zarówno Ustawa prawo energetyczne, jak i Ustawa z 20 lutego 2015 roku o odnawialnych źródłach energii nie nakładają ograniczeń podmiotowych, jeśli chodzi o sprzedaż energii z fotowoltaiki. Zgodnie z tymi dokumentami – tak, każda firma, która dysponuje zieloną energią, może ją sprzedawać, niezależnie od jej formy prawnej czy wielkości. Nie wszystkie z nich mogą jednak robić to na takich samych warunkach.

Dla zasad sprzedaży kluczowe jest rozróżnienie podmiotów ze względu na moc instalacji fotowoltaicznej, którą posiadają. Prawo dzieli je na trzy kategorie: mikroinstalacje (do 50 kW), małe instalacje (51 kW-1 MW) oraz duże instalacje (powyżej 1 MW)

Firma posiadająca mikroinstalację jest traktowana jako prosument biznesowy. W tym przypadku preferencyjnym sposobem sprzedaży prądu jest system rozliczeń net-billing. W tym modelu po prostu odprowadza się nadwyżki do sieci energetycznej po cenie giełdowej. Niemniej, prawo pozwala im również zawierać kontrakty PPA, a także sprzedawać energię w ramach aukcji OZE.

Firmy będące posiadaczami małych instalacji nie mogą być już prosumentami, a jedynym sposobem sprzedaży nadwyżek są umowy PPA oraz aukcje OZE. W takim przypadku konieczne jest jednak dokonanie rejestracji w Urzędzie Regulacji Energetyki (URE), a jeśli instalacja ma moc przekraczającą 500 kW – uzyskanie koncesji.

W przypadku dużych instalacji koncesja jest obowiązkowa, jeśli firma chce sprzedawać energię z fotowoltaiki. Proces ten odbywa się wtedy na aukcjach OZE lub w drodze umów PPA.

Proces sprzedaży energii z fotowoltaiki nie jest tak skomplikowany, jak mogłoby się wydawać, aczkolwiek wymaga skrupulatnego planowania. Można podzielić go na kilka etapów:

1. Analiza własnych potrzeb i projektowanie instalacji. Zleć profesjonalny audyt, aby dokładnie określić standardowe zużycie energii w firmie. Na tym etapie zdecyduj, czy wystarczy ci pokrycie tylko własnego zapotrzebowania i liczysz na niewielkie nadwyżki energii powstające sporadycznie, czy też chcesz zagwarantować sobie regularny dochód w zadowalającej cię wysokości.
2. Wybór modelu rozliczenia. W pewnym stopniu jest ona podyktowana wielkością instalacji, ale twoje opcje nie są ograniczone w żadnym przypadku – masz przynajmniej dwie do wyboru. Najprostszą metodą sprzedaży jest net-billing. Nie wymaga to formalności ze strony firmy ani podpisywania umów komplementarnych. Jest to więc chętnie wybierana opcja przez małe i średnie przedsiębiorstwa, dla których produkcja energii nie jest podstawową działalnością i chcą jedynie optymalizować koszty prowadzenia przedsiębiorstwa. Również udział w aukcjach OZE jest stosunkowo prosty, pod warunkiem spełnienia określonych wymogów technicznych i posiadania odpowiedniej infrastruktury, aby zapewnić stałe dostawy energii we właściwej wysokości i to przez wiele lat. Najbardziej skomplikowane są z kolei umowy PPA – czyli bezpośrednia sprzedaż do zainteresowanego odbiorcy.
3. Przyłączenie do sieci Operatora Systemu Dystrybucyjnego i zawarcie umowy z wybranym sprzedawcą prądu.
4. Określenie ilości nadwyżek energii. Nie ma z tym problemu, jeżeli chcesz rozliczać się jako prosument. Wtedy po prostu sprzedajesz tylko tyle energii, ile ci pozostało po zaspokojeniu swoich potrzeb. Jednak w przypadku sprzedaży poprzez aukcje OZE lub umowy PPA wymagana jest znacznie większa precyzja. Wolumen energii określają bowiem kontrakty – za niewywiązanie się z ich zapisów grożą wysokie kary.
5. Znalezienie nabywców/sprzedaż na aukcji/podpisanie umów z kontrahentami oraz dystrybutorami.
6. Monitorowanie i regulowanie produkcji energii.

Mimo licznych korzyści inwestycja w fotowoltaikę wiąże się z pewnymi wyzwaniami, zwłaszcza w przypadku instalacji o większej mocy. Im jest ona większa, tym więcej formalności, pozwoleń i koncesji, z którymi musisz się liczyć. 

Znacznie wyższe są również koszty początkowe – musisz dobrze przeanalizować zwrot z inwestycji, zwłaszcza jeśli masz zamiar związać się długoterminowym kontraktem. Tego typu umowy mogą być bardzo korzystne, ale tylko wtedy, jeśli są dobrze przemyślane. To z kolei wymaga ogromnego zaangażowania i równie dużego nakładu sił, aby skutecznie negocjować korzystne warunki umowy. Właściciele mniejszych przedsiębiorstw, które nie mają wypracowanych sposobów postępowania, mogą wpaść w liczne pułapki – określenie zbyt niskiej ceny, niedokładne oszacowanie możliwości produkcyjnych czy nieuwzględnienie trendów rynkowych. 

W wielu przypadkach warto wykorzystać szansę, którą daje rynek energii. Trzeba jednak pamiętać, że to skomplikowany mechanizm, który jest w ciągłej transformacji. Należy być elastycznym, aby się do niego dostosować.