aktualne informacje z powiatu kamiennogórskiego
fot. PTSM-JR

W dniu 19 kwietnia 2018 roku uczniowie klasy III a z Zespołu Szkół Publicznych Szkoły Podstawowej w Chełmsku Śląskim uczestniczyli w interesującej lekcji zamkowej w Zamku Książ przeprowadzonej w ramach cyklu wycieczek ph. „Wycieczki edukacyjne i przyrodnicze” organizowanym dla młodych mieszkańców naszego powiatu przez Zarząd Oddziału Polskiego Towarzystwa Schronisk Młodzieżowych w Kamiennej Górze przy wsparciu finansowym Powiatu Kamiennogórskiego.

 

Po przyjeździe busem na przystanek niedaleko Stadniny Ogierów uczestnicy wycieczki edukacyjnej skierowali się pomnikową aleją lip drobnolistnych, przebiegającą przez ciekawy Sudecki Ogród Dendrologiczny. Na obszarze 15 ha rosną 82 gatunki i odmiany egzotycznych drzew i krzewów, w kasztanowiec jadalny. Po dojściu na tzw. Dziedziniec Honorowy trzecioklasiści po zjedzeniu drugiego śniadania udali się do wnętrza zamkowego, gdzie spotkali się z przewodnikiem Beatą Ukrzewską, która zaprosiła ich do sali kinowej. Następnie prowadząca lekcję zamkową zapoznała uczestników wycieczki z jego historią ilustrując swoje opowiadanie o nim prezentacją ze zdjęciami dawnego Książa. Zamek, obronny, w latach 1288-1292, wybudował książę Bolko I Surowy przenosząc do niego swoją siedzibę z Lwówka. Nowo wybudowana warownia, zwana na początku „Książęcą Górą”, wyróżniała się spośród innych tego typu budowli nie tylko dogodnym położeniem pod względem wojennym, ale i malowniczą lokalizacją w sercu lasów. Bolko I nadał też sobie tytuł „pana na Książu”, który zachowali jego następcy. Zamek Książ jest trzecim co do wielkości, po Malborku i Wawelu, zamkiem w Polsce.

Słuchając ciekawej opowieści o zamku Książ uczestnicy lekcji zamkowej dowiedzieli się, że był on siedzibą Piastów Świdnicko-Jaworskich do 1392 roku. Następnie jego właścicielem stają się królowie czescy, a od 1482 r. królowie Węgier. „Dobra książańskie” stają się własnością rycerzowi Konradowi I von Hoberg w 1509 r., a ród Hochbergów pochodzący z Miśni pozostaje właścicielem Zamku Książ do 1941 r. w największym stopniu wpływając na jego historię. Swoją funkcję obronną zamek utracił w okresie wojny trzydziestoletniej (1618-1648), a dzięki Hochbergom przechodzi liczne „metamorfozy”.- przebudowy i rozbudowy zamku oraz jego otoczenia.

Jedną z najbardziej znanych postaci Zamku Książ Jana Henryka XV – Maria Teresa Cornwalis West, zwana „Księżną Daisy” (Stokrotką), która spędziła w nim 50 lat. Zawdzięczany jej ostatnią wielką przebudowę zamku, powstanie palmiarni, przebudowę zamkowych tarasów oraz sprowadzenie do Książa wielu cennych roślin, w tym różaneczników i azalii. W zamku, który ma 400 pomieszczeń mieszkała w tym czasie 5-osobowa rodzina (Hochbergowie mieli trzech synów: Jana Henryka XVII, Aleksandra i Bolka). W 1941 r. zamek zostaje przejęty przez władze, a Hochbergowie oskarżeni o „zdradę” (synowie Daisy i Jana Henryka XV walczyli przeciw Hitlerowi – Jan Henryk XVII – w wojsku angielskim, a Aleksander w wojsku polskim). W zamku prowadzano intensywne prace, przypuszczalnie przygotowywano go na jedną z głównych kwater Hitlera. W tym czasie powstają także podziemne tunele pod Zamkiem i Dziedzińcem Honorowym. Od 1991 r. właścicielem zamku zostaje Gmina Wałbrzych, a zamek i jego otoczenie, po renowacji, zostaje udostępniony zwiedzającym. Obecnie można zwiedzać także Mauzoleum Hochbergów i trwają prace zwierzające do udostępnienia zwiedzającym ok. 500-metrowej Trasy Podziemnej.

Drugą, bardzo interesującą częścią lekcji zamkowej było zwiedzenie przez młodzież najciekawszych zamkowych pomieszczeń. Po wyjściu z Sali Kinowej zobaczyli w Holu kolekcję trofeów myśliwskich Hochbergów z renesansowym kominkiem z piaskowca oraz Czarny Dziedziniec – wewnętrzny dziedziniec zamkowy. Stąd skierowali się do podziemi zamkowych, gdzie mogli zobaczyć dwie makiety Zamku Książ (przed 1907 r. i po drugiej wielkiej przebudowie w latach 1907-1938). Zwiedzanie reprezentatywnego, barokowego skrzydła zamku powstałego podczas pierwszej wielkiej przebudowy (w latach 1705-1742) rozpoczęli od Salonu Zielonego - z licznymi złoceniami oraz lustrzanym odbiciem (sufitowe plafony i mozaika na podłodze, naprzeciwległe ściany), Salę Maksymiliana (wspaniały plafon, marmurowe kominki zdobione rzeźbami mitologicznych postaci – Sfinks oraz wazonami z orłem w koronie), Salon Biały, Salon Chiński (Orientalny), Salon Gier oraz Salon Włoski. Po wyjściu z tego salonu zobaczyli szafę, za którą znajdowało się przejście do zamkowych podziemi. Na zakończenie swojego zwiedzania dziedzictwa Hochbergów zeszli do odkrytego fragmentu zamkowych skał. Dotknięcie skalnej ściany prawą ręką i pomyślenie życzenia, którego nikomu się nie zdradziło gwarantowało jego spełnienie. Dotknięcie jej lewą ręką wróżyło długie życie, a obiema rękoma to powrót do Zamku Książ. Nie było uczestnika wycieczki, który nie dotknąłby skalnej ściany. Po opuszczeniu zamkowych wnętrz przewodniczka pokazała im jeszcze fragment zamkowych podziemi budowanych podczas II wojny światowej przez więźniów filii obozu koncentracyjnego „Gross-Rosen”.

Po podziękowaniu za ciekawie przedstawienie historii Zamku Książ i oprowadzenie po zamkowych salonach w miłej turystycznej atmosferze i pożegnaniu się z prowadzącą lekcję zamkową przewodniczką Beatą Ukrzewską znaleźli jeszcze czas na spacery alejkami tarasów zamkowych oraz drobne pamiątkowe zakupy w zamkowym sklepie.

Na zakończenie pobytu w „dobrach książańskich” zrobili sobie pamiątkowe zdjęcie z zamkiem w tle i Aleją Hochbergów dotarli do Skały Olbrzyma z punktem widokowym na Zamek Książ. Uważne oczy uczestników wycieczki wypatrzyły, pomiędzy drzewami, fragmenty murów „Starego Książa”. Następnie zobaczyli z zewnątrz Mauzoleum Hochbergów i pomnikową aleją 300-letnich lip drobnolistnych dotarli do przystanku, skąd busem dojechali do Palmiarnii, wybudowanej w latach 1908-1911 przez Jana Henryka XV Hochberga dla swojej żony księżnej Daisy. Po zwiedzeniu Palmiarnii, w której rośnie ponad 250 gatunków roślin oraz dokonaniu ostatnich zakupów wybranych roślin zatrzymali się jeszcze w KFC.

Pełni niezapomnianych wrażeń i nowych wiadomości o historii Zamku Książ i jego mieszkańcach uczestnicy wycieczki edukacyjno-przyrodniczej powrócili do Chełmska Śląskiego.

Opiekę nad uczestnikami lekcji zamkowej sprawowali Elżbieta Kapołka - wychowawczyni klasy, Dorota Tobiasz - rodzic oraz Jerzy Rubach – Instruktor Krajoznawstwa Regionu PTTK.

Dodaj komentarz

Pamiętaj aby przestrzegać Regulaminu dodawania komentarzy

Kod antyspamowy
Odswiez