Drukuj

fot. ptsm-jr

W dniu 23 listopada 2016 roku uczniowie klasy II e oraz II f ze Szkoły Podstawowej nr 1 w Kamiennej Górze, mimo panującego na dworze chłodu, udali się na swoją kolejną tegoroczną wycieczkę krajoznawczo-historyczną. Młodzi kamiennogórscy turyści kontynuowali uczestnictwo w cyklu wycieczek ph. „Poznajemy zabytki oraz obiekty przyrodnicze naszego regionu” organizowanym dla młodych mieszkańców naszego miasta przez Zarząd Oddziału Polskiego Towarzystwa Schronisk Młodzieżowych przy wsparciu finansowym Gminy Miejskiej Kamienna Góra.



Uczestnicy wycieczki po dojeździe autokarem do Krzeszowa podeszli na ul. Sądecką, gdzie obok domu nr 17 rośnie okazały dąb szypułkowy, ustanowiony pomnikiem przyrody rozporządzeniem Wojewody Jeleniogórskiego w 1994 r. W chwili rejestracji jego obwód w pierśnicy (na wysokości 130 cm wynosił 345 cm, wysokość około 25 m, a jego wiek szacowano na około.110 lat. Na  drzewie zobaczyli zieloną tabliczkę z wizerunkiem orła – godła Polski oraz napisem „Pomnik przyrody prawem chroniony”. Ponadto przy murze klasztornym młodzi kamiennogórzanie zobaczyli KAMIENNY PRĘGIERZ z XVI w. – zabytek dawnego prawa karnego zwany również „słupem hańby”. Pręgierz to urządzenie służące do egzekwowania sprawiedliwości, chociaż w nie najwyższym wymiarze, głownie kar mających charakter hańbiący, do których zaliczano publiczne wystawienie skazańca lub chłostę. Najczęściej wystawienie pod pręgierzem odbywało się w dni targowe. Wykonanie w/w kar mogło być powiązane z wypaleniem piętna – najczęściej litery „R” /Renegatus/  na ciele skazańca. Kamienne pręgierze były stawiane od połowy XVI w. zastępując m. in. istniejące już pręgierze drewniane.

Stąd mali kamiennogórzanie udali się na zwiedzanie zabytków dawnego Opactwa Cystersów, którzy byli właścicielami Krzeszowa od 1292 r. do sekularyzacji dóbr zakonnych w 1810 r., gdzie w Domu Obsługi Pielgrzymów spotkali się z przewodnikiem - Markiem Rzeszutkiem, który zaprosił ich, na początek zwiedzania zabytków pocysterskich, do kościoła klasztornego p.w. Wniebowzięcia NMP wybudowanego w latach 1728-1735 na planie krzyża łacińskiego, który należy do najwyższej klasy zabytków późnego baroku. W 1998 r. Papież Jan Paweł II nadał świątyni godność BAZYLIKI MNIEJSZEJ a dzień 2 czerwca ustanowiono dniem wspomnienia Matki Bożej Łaskawej na terenie Diecezji Legnickiej.  W kwietniu 2004 r. zespół zabytków otrzymał krajowy tytuł POMNIKA HISTORII. W jego przebogatym wystroju wnętrzu wzrok przykuwa cudowny obraz Matki Bożej Krzeszowskiej (koronacji obrazu w 1997 r. dokonał papież Jan Paweł II) w ołtarzu głównym oraz organy, których twórcą jest Michał Engler Młodszy stanowiące obok ołtarza głównego najważniejszy składnik wnętrza, a także stalle – wygodne i paradne siedzenia dla zakonników. Ponadto Marek Rzeszutek opowiedział im o malowidłach zdobiących sklepienie kościoła, które wykonaj Georg Neunhertz – wnuk Michała Willmanna, w tym ukazujący jeden z najtragiczniejszych momentów w historii krzeszowskich cystersów – najazd husytów w 1426 r. Zakonnicy zdołali jeszcze ukryć w zakrystii pod posadzką cudowną ikonę Matki Bożej, która została odnaleziona dopiero w 1622 r.  Zwiedzając Bazylikę Mniejszą mali kamiennogórzanie mieli możliwość, po raz pierwszy, zobaczyć wnętrza KAPLICY LORETAŃSKIEJ, Ponadto, wśród licznych kaplic bocznych kaplicę najważniejszego dla nich świętego – św. Mikołaja.

Po zwiedzeniu Bazyliki Mniejszej udali się do restauracji Stara wozownia, gdzie korzystając z gościnności personelu mogli w cieple zjeść drugie śniadanie oraz napić się gorącej herbaty.

Następnie ze swoim przewodnikiem udali się na zwiedzanie Mauzoleum Piastów świdnicko-jaworskich – miejsca spoczynku fundatorów opactwa. Dochodząc do mauzoleum zobaczyli tzw. cmentarz górny powstały w XIX w. z nagrobkami księży diecezjalnych pracujących w Krzeszowie do 1919 r. W murze zamykającym cmentarz stoją trzy kaplice kalwarii krzeszowskiej (XXV-XXVII) oraz stacja XXVIII – Ukrzyżowanie, powszechnie uważana za najładniejszą, to duża grupa rzeźbiarska. Ponadto przez zakratowane okno mogli dostrzec trumny cystersów, którzy byli chowani nie w ziemi, ale w krypcie pod prezbiterium kościoła klasztornego. Po wejściu do mauzoleum  zobaczyli m.in. dwa sarkofagi – nagrobki Bolka I oraz jego wnuka Bolka II oraz epitafium legendarnego Bolka III, a także rycerski nagrobek Władysława Zedlitza.  Pan Marek Rzeszutek opowiedział im o spoczywających w nim fundatorach opactwa Piastach Świdnicko-Jaworskich.

Na zakończenie zwiedzania zabytków pocysterskich w Krzeszowie drugoklasiści zwiedzili kościół bracki p.w. św. Józefa, którego budowę, w stylu wczesnego baroku, zakończono w 1696 r. We wnętrzu kościoła zobaczyli wielki cykl fresków Michała Willmanna – najwybitniejszego malarza śląskiego baroku, składający się z 50-ciu scen związanych z życiem św. Józefa oraz św. Rodziny. Słuchając opowiadania przewodnika mogli zobaczyć na malowidłach kolejnych przęseł sklepienia wizerunki Przodków św. Rodziny oraz Świętą Rodzinę: Jezusa, Maryję i Józefa, Natomiast w kaplicach bocznych podziwiali cykl fresków pt. „Radości i troski św. Józefa”. W dwóch z nich – „Obrzezanie dzieciątka” oraz „Poszukiwanie noclegu w Betlejem” /smutkach/ mamy portrety ich twórcy. Freski zostały namalowane w technice „al. fresco” tj. malowanych farbą na surowym tynku. Omawiając malowidła w prezbiterium w półkolistej absydzie „Pokłon Trzech Mędrców” /wielka radość/ przewodnik zwrócił także uwagę na urwiska skalne typowe dla Gór Stołowych oraz Gorzeszowskich Skałek, a także wizerunki wielbłądów z nietypowo długimi szyjami. W prezbiterium zobaczyli także niski ołtarz główny w prezbiterium jest dziełem Georga Schroettera z 1678 r. Niewielkie organy ufundował opat Bernard Rosa, a ich budowę ukończono w roku 1698, już po jego śmierci. Kolorystycznie dominuje w kościele biel pilastrów, ale balustrady empor oraz ambona mają kolor niebieski.

Po wyjściu z kościoła mali kamiennogórzanie podziękowali przewodnikowi Markowi Rzeszutkowi za mile spędzony czas oraz przekazane wiadomości o historii zakonu cystersów oraz wspaniałych krzeszowskich obiektach pocysterskich.

Na zakończenie swojego pobytu w Krzeszowie zrobili sobie pamiątkowe zdjęcia z kościołem p.w. Wniebowzięcia NMP w tle oraz udali się na parking, z którego autokarem pełni niezapomnianych wrażeń z ciekawej wycieczki krajoznawczo-historycznej powrócili zadowoleni do Kamiennej Góry.

Opiekę nad młodymi uczestnikami wycieczki sprawowali: Katarzyna Grzelak i Małgorzata Pawlikowska – wychowawczynie klas i Jerzy Rubach – Instruktor Ochrony przyrody PTTK oraz Instruktor Krajoznawstwa Regionu PTTK.

Więcej wycieczek z PTSM znajdziesz tutaj